Grant NCBR na badania nad transmisją i migracją gruźlicy

16 07 2026

Dr hab. Tomasz Jagielski z Wydziału Biologii UW otrzymał finansowanie z Narodowego Centrum Badań i Rozwoju na realizację projektu pt. „Obserwatorium nadzoru genomowego nad transmisją i migracją gruźlicy w Europie i Ameryce Łacińskiej” (ang. „Observatory for genomic surveillance of tuberculosis transmission and migration in Europe and Latin America” — OBSERVTB).

Gruźlica pozostaje jednym z najważniejszych globalnych problemów zdrowotnych. Szczególnym wyzwaniem jest monitorowanie transmisji choroby w kontekście zmian demograficznych i nasilonych migracji ludności oraz narastającej lekooporności szczepów prątka gruźlicy (Mycobacterium tuberculosis). Epidemiologia genomowa, oparta na analizie sekwencji genomów szczepów M. tuberculosis, pozwala coraz dokładniej śledzić rozprzestrzenianie się choroby i identyfikować szczepy o szczególnym znaczeniu epidemiologicznym.

Celem projektu OBSERVTB jest opracowanie nowoczesnej strategii nadzoru genomowego nad gruźlicą, odpowiadającej na współczesne wyzwania demograficzne i epidemiologiczne. Badania będą prowadzone w kilku punktach obserwacyjnych w Europie i Ameryce Łacińskiej, istotnych z perspektywy globalnych szlaków migracyjnych.

W ramach projektu zaplanowano m.in. analizę genomową szczepów M. tuberculosis, identyfikację szczepów wysokiego ryzyka (lekooporne, o zwiększonej transmisyjności i wirulencji), opracowanie i walidację niskokosztowych testów molekularnych oraz działania szkoleniowe wzmacniające kompetencje specjalistów odpowiedzialnych za nadzór nad gruźlicą w krajach partnerskich.

Wyniki projektu mogą przyczynić się do skuteczniejszego wykrywania ognisk epidemicznych, lepszego monitorowania transmisji gruźlicy oraz szybszej identyfikacji szczepów lekoopornych, w tym wielolekopornych (MDR/XDR). Projekt ma także znaczenie dla rozwoju międzynarodowej współpracy badawczej w obszarze chorób zakaźnych i zdrowia publicznego.

Projekt uzyskał dofinansowanie w ramach 5. edycji konkursu EU-LAC Joint Call in STI 2025, którego celem jest rozwijanie wielostronnej współpracy naukowej między Europą, Ameryką Łacińską i Karaibami. Będzie realizowany przez międzynarodowe konsorcjum obejmujące partnerów z Hiszpanii (lider), Polski oraz 4 krajów Ameryki Łacińskiej (Argentyny, Brazylii, Peru i Urugwaju). Polskę w konsorcjum reprezentują Uniwersytet Warszawski (lider polskiej grupy) oraz Warszawski Uniwersytet Medyczny.

Całkowity budżet konsorcjum międzynarodowego wynosi 1 378 623 EUR / 5 713 703,02 PLN, a dofinansowanie przyznane polskim partnerom — 1 446 687,45 PLN, w tym dla UW 1 240 759,67 PLN.

Serdecznie gratulujemy otrzymania grantu i trzymamy kciuki za realizację projektu!

Szczegóły dotyczące konkursu NCBR:
https://www.gov.pl/web/ncbr/5th-eu-lac-joint-call-in-sti-2025