Czy nierówne rozmieszczenie pokarmu zwiększa „nierówność” między rybami?

23 04 2026

W przyrodzie pokarm rzadko jest rozmieszczony równomiernie – najczęściej występuje w skupiskach. Okazuje się, że taka heterogeniczność środowiska może mieć zaskakujące konsekwencje nie tylko dla tego, ile organizmy jedzą, ale też jak bardzo różnią się między sobą.

Międzynarodowy zespół badawczy z udziałem naukowców z Zakładu Hydrobiologii Wydziału Biologii Uniwersytetu Warszawskiego opublikował w czasopiśmie Proceedings of the Royal Society B pracę pt. „Uneven resources, uneven fish: zooplankton patchiness drives variability in fish growth and metabolism”.

Badanie pokazało, że gdy pokarm (zooplankton) jest rozmieszczony nierównomiernie, młode ryby szybko gromadzą się w miejscach o jego najwyższej koncentracji. Co jednak najważniejsze – taki układ nie zwiększa średniego tempa wzrostu ani tempa żerowania w całej grupie, ale prowadzi do wyraźnie większego zróżnicowania między osobnikami.

Ryby żyjące w niejednorodnym pod względem dostępności pożywienia środowisku różniły się między sobą bardziej pod względem tempa metabolizmu oraz rozmiaru ciała niż ryby w środowisku jednorodnym. Oznacza to, że struktura przestrzenna zasobów może zwiększać „nierówności biologiczne” w obrębie jednej populacji – nawet wtedy, gdy całkowita ilość dostępnego pokarmu pozostaje taka sama.

To ważne odkrycie, ponieważ pokazuje, że nie tylko ilość, ale także rozmieszczenie pokarmu w przestrzeni może kształtować funkcjonowanie organizmów, a w konsekwencji wpływać na dynamikę populacji i interakcje w ekosystemach.

Czy podobne mechanizmy działają także w innych ekosystemach – i czy mogą wpływać na ewolucję cech organizmów? Odpowiedzi na te pytania mogą zmienić nasze rozumienie tego, jak środowisko kształtuje różnorodność biologiczną.

Autorami artykułu ze strony Wydziału Biologii są dr Piotr Maszczyk (autor korespondujący), mgr Marcin Łukasz Żebrowski, Maria Wierzbicka, mgr Katarzyna Maja Rutkowska, dr Qi Liu i dr Ewa Babkiewicz (ostatni autor).

Link do artykułu: https://doi.org/10.1098/rspb.2026.0119

Fot. 1. Układ badawczy w którym przeprowadzono opisywany eksperyment. Na zdjęciu lider grupy badawczej dr Piotr Maszczyk.

Fot. 2. Młodociane osobniki wzdręg zwyczajnych (Scardinius erythrophthaimus) w akwarium (fot. Martin Thoma; Wikimedia Commons).